Sarna

Sarna

Średnie zagęszczenie sarn w łowiskach polskich wynosi obecnie 2,36 osob./100ha powierzchni obwodów i wykazuje duże zróżnicowanie. Poniżej 2 osob./100 ha jest w 20 okręgach. Powyżej 4 osob./100 ha w czterech okręgach. Nawet na terenie jednego okręgu zagęszczenia wykazują znaczące różnice. Dlatego też gospodarowanie populacjami sarny wymaga od nas w najbliższym okresie szczególnej uwagi.

Struktura płci

Pożądana struktura płci powinna kształtować się w przedziale od 1 : 1,5 do 1 : 2,5 na korzyść kóz.

Przyrost zrealizowany

Przyrost zrealizowany powinien wynosić od 10 do 30% stanu wiosennego populacji. W zależności od tego czy w obwodzie występują duże drapieżniki, nadmierna ilość lisów, gęsta sieć dróg lub wzmożone kłusownictwo, wielkość pozyskania powinna być ustalona na poziomie od 50% do 100% przyrostu zrealizowanego.

Zagęszczenie

Optymalne zagęszczenie powinno wynosić od 3 do 10 osob./100 ha powierzchni obwodów (nawet do 15 szt.). Zważywszy na aktualne zagęszczenie sarny w naszych łowiskach należy uczynić wszystko, aby w ciągu najbliższych lat doprowadzić do stanu, w którym nie będzie ono niższe od 2-3 osob./100 ha powierzchni obwodu łowieckiego.

Struktura pozyskania:

a) w grupach płciowo – wiekowych:

  • rogacze – 40 – 50%
  • kozy – 40 – 50%
  • koźlęta – do 20% – ze wskazaniem koźląt płci żeńskiej

b) w klasach wiekowych sarn rogaczy:

  • I klasa (1-2 poroże; 2-3 rok życia) – do 50%
  • II klasa (3 poroże i dalsze; 4 rok życia i starsze ) – dopełnia do 100%
Kryteria oceny prawidłowości odstrzału sarn – rogaczy
Klasa wieku Porożerok życia Opis parostków Ocena
I klasa wieku 1 poroże2 rok życia guzikarze, szpicaki, myłkusy a także widłaki o długości tyk do 10 cm O
widłaki o średniej długości tyk powyżej 10 cm X
szóstaki XX
2 poroże3 rok życia szóstaki nieregularne i poniżej tej formy O
regularne szóstaki i powyżej tej formy o masie do ….. g (ustalonej dla okręgu) X
regularne szóstaki i powyżej tej formy o masie większej niż …… g (ustalonej w okręgu) XX
II klasa wieku 3 poroże i starsze4 rok życia i starsze nieregularne szóstaki i poniżej tej formy oraz regularne szóstaki o masie parostków poniżej ……. g (ustalonej w okręgu) oraz prawidłowo wykonany odstrzał łowny, O
regularne szóstaki lub powyżej tej formy o masie parostków od ….. g do …….. g (ustalonej w okręgu), X
regularne szóstaki lub powyżej tej formy o masie parostków powyżej …… g (ustalonej w okręgu). XX

Ustalenia dodatkowe

  1. Za rogacza łownego uznaje się regularnego szóstaka (lub powyżej tej formy), w wieku od szóstego roku życia wzwyż, o masie trofeum ponad przeciętną (ustaloną dla okręgu).
  2. Za selekcyjne uznaje się wszystkie myłkusy i szydlarze oraz nie przyznaje się za ich odstrzał punktów niebieskich.
  3. Zaleca się oszczędzanie szpicaków o długości tyk powyżej długości łyżek.
  4. Przy ocenie prawidłowości odstrzału za odnogę uznaje się w I klasie wieku odrostek o długości powyżej 1 cm, a w II klasie wieku – odrostek o długości powyżej 3 cm.
  5. Wyznaczając średnią masę parostków w II klasie wieku w danym okręgu należy pamiętać, iż poza średnią masą parostków w II klasie wieku, należy ustalić również wartość graniczną przy odstrzale kwalifikowanym na dwa punkty czerwone. Wartość ta musi być większa od średniej masy parostków w II klasie, a mniejsza od minimalnej masy parostków medalowych.
  6. Podawana masa parostków jest masą brutto (parostki z czaszką bez żuchwy).
  7. W przypadku uszkodzenia mechanicznego jednej tyki oceny dokonuje się na podstawie wyglądu drugiej zakładając, że tyka uszkodzona miała taki sam kształt (zasada ta dotyczy wszystkich samców zwierzyny płowej).

Selekcja kóz i koźląt

Należy dążyć do pozyskania jak największej liczby kóz nie prowadzących oraz sztuk cherlawych i chorych. Należy eliminować z populacji kozy prowadzące więcej niż dwoje koźląt, pamiętając, że w takiej sytuacji najpierw należy dokonać odstrzału koźląt.

Wśród koźląt całość pozyskania należy w zasadzie zrealizować w grupie kózek, przyjmując jednak zasadę, że z bliźniąt w pierwszej kolejności wybieramy do odstrzału sztukę słabszą.