SZAKAL ZŁOCISTY NA LIŚCIE GATUNKÓW ŁOWNYCH

SZAKAL ZŁOCISTY NA LIŚCIE GATUNKÓW ŁOWNYCH

W dniu 1 sierpnia br. Minister Środowiska podpisał Rozporządzenie zmieniające rozporządzenie  w sprawie ustalenia listy gatunków zwierząt łownych. Rozporządzenie zostało ogłoszone w dniu 3 sierpnia br. i wchodzi w życie po 14 dniach od dnia ogłoszenia. Dokument wprowadza na listę gatunków łownych Szakala złocistego (Canis aureus) - z okresem polowań od 1 sierpnia do końca lutego a na terenach obwodów łowieckich, na których występuje głuszec lub cietrzew  lub prowadzono w ostatnich dwóch latach kalendarzowych, przed dniem zatwierdzenia rocznego planu łowieckiego na kolejny rok łowiecki, zasiedlenia zająca, bażanta lub kuropatwy - przez cały rok. UWAGA: odstrzał szakali złocistych rozpoczyna się od 1 sierpnia 2019r.

 

Szakal złocisty zamieszkuje południową i południowo-zachodnią Azję (Indochiny, Bliski Wschód) oraz południowo-wschodnią Europę (Półwysep Bałkański). W ostatnich latach obserwuje się ekspansję tego gatunku w Europie. Jego występowanie w Polsce odnotowano po raz pierwszy w 2015 r. w woj. zachodniopomorskim. Do tej pory obserwowano go w kilkunastu lokalizacjach, głównie w północnej części kraju. Nie jest on gatunkiem obcym, ponieważ zasiedlanie terytorium Polski przez szakala złocistego jest procesem naturalnym. Jednocześnie jest on gatunkiem wolno żyjącym i podlega przepisom ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2013 r. poz. 856, z późn. zm.). Należy jednak zauważyć, że przepisy tej ustawy regulują sytuację prawną zwierząt dzikich jedynie w sposób szczątkowy, gdyż zwierzęta te zasadniczo podlegają ustawie z dnia 13 października 1995 r. - Prawo łowieckie - zwierzęta łowne - albo ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2016 r. poz. 2134, z późn. zm.) - zwierzęta objęte ochroną gatunkową. Przepisy tych ustaw w sposób szczegółowy regulują choćby kwestię odłowów zwierząt dzikich dla celów naukowych. Z tego względu zasadne jest uregulowanie statusu prawnego szakala złocistego i wpisanie go na listę gatunków zwierząt łownych. Nie można bowiem wykluczyć, że nastąpi wzrost liczebności tego gatunku
w Polsce w wymiarze zagrażającym stabilności ekosystemów. Należy bowiem pamiętać, że szakal złocisty jest drapieżnikiem, który w celu zdobycia pożywienia może polować nie tylko na drobne zwierzęta (np. zające, kuropatwy, bażanty, króliki), lecz także na młode osobniki zwierzyny płowej. Poprzez wpisanie szakala złocistego na listę gatunków zwierząt łownych zapewnia się natomiast możliwość gospodarowania populacjami tego gatunku w przyszłości.

Podkreślenia wymaga, że rozwiązanie to jest zgodne z przepisami Unii Europejskiej. Szakal złocisty został bowiem wymieniony w załączniku V do dyrektywy Rady 92/43/EWG
z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory (Dz. Urz. UE L 206, z 22.07.1992, s. 7) jako gatunek, którego pozyskanie ze stanu dzikiego
i eksploatacja może podlegać działaniom w zakresie zarządzania. Nie bez znaczenia jest także fakt, że wpisanie szakala złocistego na listę gatunków zwierząt łownych znacząco umożliwi poznanie biologii tego gatunku w Polsce, choćby dzięki corocznej inwentaryzacji zwierząt łownych (w tym szakala złocistego) prowadzonej przez dzierżawców lub zarządców obwodów łowieckich na potrzeby sporządzania rocznych planów łowieckich możliwe będzie śledzenie trendów zmian jego liczebności i kierunków rozprzestrzeniania tego gatunku. Ponadto po wpisaniu szakala złocistego na listę gatunków zwierząt łownych będzie istniała możliwość prowadzenia badań naukowych nad tym gatunkiem, w szczególności po uzyskaniu zgody ministra właściwego do spraw środowiska w drodze decyzji z art. 16 ust. 2 (zgoda na chów i hodowlę zamkniętą zwierząt łownych niebędących zwierzętami gospodarskimi do celów badań naukowych) oraz art. 44 ust. 3 (zezwolenie na dokonanie odstrzału lub odłowu zwierzyny do celów związanych z badaniami naukowymi) ustawy - Prawo łowieckie. Z kolei Minister Środowiska na podstawie uzyskanej wiedzy będzie miał możliwość podejmowania dalszych działań w odniesieniu do tego gatunku. Jednocześnie wpisanie szakala złocistego na listę gatunków zwierząt łownych nie oznacza, że będzie można na niego polować. Projektowane rozporządzenie jest bowiem skorelowane
z nowelizacją rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 16 marca 2005 r.
w sprawie określenia okresów polowań na zwierzęta łowne (Dz. U. poz. 459, z późn. zm.). Projekt ten przewiduje, z uwagi na nieokreślony zasięg i nieokreśloną liczebność szakala złocistego, wprowadzenie  moratorium na odstrzał tego gatunku, w celu ustalenia powyższych parametrów populacyjnych szakala w Polsce.  

 

W ramach konsultacji publicznych i opiniowania projekt otrzymali: Zarząd Główny Polskiego Związku Łowieckiego, Dyrekcja Generalna Lasów Państwowych, Państwowa Rada Ochrony Przyrody, Polskie Towarzystwo Leśne, Krajowa Rada Izb Rolniczych, Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Leśnictwa i Drzewnictwa, Komisja Wspólna Rządu
i Samorządu Terytorialnego, Klub Przyrodników, Liga Ochrony Przyrody, Polskie Towarzystwo Ochrony Przyrody „Salamandra”, marszałkowie i wojewodowie. Projekt rozporządzenia został zamieszczony Biuletynie Informacji Publicznej, na stronie podmiotowej Rządowego Centrum Legislacji, w serwisie Rządowy Proces Legislacyjny. Projekt rozporządzenia nie wymagał zaopiniowania przez Radę Dialogu Społecznego, reprezentatywne organizacje związkowe.